බ්රිතාන්ය රාජකීය ඉතිහාසයේ වසර 350කට පසුව සිදු වූ පෙරළිකාරී සිදුවීමක් ගැන දැන් මුළු ලෝකයම කතා වෙනවා. ඒ තමයි ඇන්ඩෘ මවුන්ට්බැටන් වින්ඩ්සර් (Andrew Mountbatten-Windsor) හෙවත් හිටපු ඇන්ඩෘ කුමරු පොලිස් අත්අඩංගුවට පත්වීම.
මෙය නිකම්ම පුවතක් නෙවෙයි, රාජාණ්ඩුවේ අනාගතයට පවා බලපෑම් කළ හැකි බැරෑරුම් තත්ත්වයක්. අපි බලමු මෙහි ඇතුළාන්තය මොකක්ද කියලා.
මොකක්ද මේ සිද්ධිය?
ඇන්ඩෘ කුමරු අත්අඩංගුවට ගනු ලැබුවේ “රාජකාරි මට්ටමින් සිදුකළ විෂමාචාර” (Misconduct in Public Office) පිළිබඳ සැකය මතයි.
ඔහු මීට වසර ගණනාවකට පෙර බ්රිතාන්යයේ විශේෂ වෙළඳ දූතයෙකු ලෙස කටයුතු කළ කාලය තුළ ඔහුගේ බලය අයුතු ලෙස භාවිතා කළේද යන්න පිළිබඳව දැන් දැඩි පරීක්ෂණයක් ආරම්භ වී තිබෙනවා.
වසර 350කට පසු සිදු වූ “අරුම පුදුම” දෙයක්!
රාජකීය පවුලේ ජ්යෙෂ්ඨ සාමාජිකයෙකු මෙලෙස අත්අඩංගුවට පත්වීම අතිශය දුර්ලභයි. අවසන් වරට මෙවැනි දෙයක් සිදු වී ඇත්තේ 1647 වසරේදීයි.
එදා පළමුවන චාල්ස් රජු දේශද්රෝහී චෝදනාවට අත්අඩංගුවට පත් වුණා. ඉන්පසුව වර්තමාන නවීන ඉතිහාසයේ මෙවැනි අත්අඩංගුවට ගැනීමක් සිදු වූ පළමු අවස්ථාව මෙයයි.
පරීක්ෂණයේ වත්මන් තත්ත්වය
නීති විශේෂඥයන් පවසන පරිදි ඇන්ඩෘ කුමරු මේ වන විට ප්රශ්න කිරීම්වලින් පසුව නිදහස් කර තිබුණත්, පරීක්ෂණ අවසන් නැහැ:
-
නිවාස පරීක්ෂා කිරීම්: පොලිසිය ඔහුගේ වින්ඩ්සර්හි පිහිටි නිවස ඇතුළු ස්ථාන කිහිපයක් තවමත් පරීක්ෂා කරමින් සිටිනවා.
-
ලේඛන පරීක්ෂාව: පසුගිය වසර 25ක පමණ කාලය තුළ ඔහු සිදුකළ ගනුදෙනු සහ ලිපිගොනු පරීක්ෂා කිරීමට මාස කිහිපයක් ගතවනු ඇතැයි සැලකෙනවා.
-
නීතිමය තත්ත්වය: ඔහුට එරෙහිව නිල වශයෙන් අපරාධ චෝදනා ගොනු කරන්නේද යන්න තීරණය වන්නේ මෙම සාක්ෂි මතයි.
III වන චාල්ස් රජුගේ ප්රතිචාරය
බොහෝ දෙනෙක් පුදුමයට පත් කළ කාරණය නම්, රජතුමා පවා තම සහෝදරයාගේ අත්අඩංගුවට ගැනීම ගැන කලින් දැන නොසිටීමයි. ඔහු ඒ ගැන දැනගත්තේ සාමාන්ය ජනතාවට පුවත් ලැබුණු අවස්ථාවේදීමයි.
නමුත් රජතුමා වහාම ප්රකාශයක් කරමින් කියා සිටියේ, “නීතිය කාටත් පොදු බවත්, එය අකුරටම ක්රියාත්මක විය යුතු බවත්” යන්නයි.
රාජකීය උරුමය අහිමි වෙයිද?
ඇන්ඩෘ කුමරු දැනටමත් ඔහුගේ බොහෝ රාජකීය නාමයන්ගෙන් ඉවත් කර තිබුණත්, ඔහු තවමත් රජකමට උරුමකම් කියන නාමලේඛනයේ (Line of Succession) 8 වැනි ස්ථානයේ ඉන්නවා.
ඔහු එයින් ඉවත් කිරීමට නම් බ්රිතාන්ය පාර්ලිමේන්තුවේ විශේෂ පනතක් සම්මත විය යුතු අතර පොදුරාජ්ය මණ්ඩලීය රටවල සහයද අවශ්ය වෙනවා. එය තරමක් සංකීර්ණ ක්රියාවලියක්.
මෙම සිදුවීම බ්රිතාන්ය රාජාණ්ඩුවේ ජනප්රියත්වයට සහ ඉදිරි ගමනට විශාල අභියෝගයක්. ඇන්ඩෘ කුමරුගේ දූවරුන් වන බියට්රිස් සහ යුජීනි කුමරියන්ට මෙය පෞද්ගලිකව බලපෑවත්, ඔවුන් දැනටමත් රාජකීය රාජකාරිවලින් බැහැරව සිටින නිසා රාජ්ය පාලනයට සෘජු බලපෑමක් ඇති වන්නේ නැහැ.